Over winterhardheid

Voor u nu misschien enthousiast al uw bestaande planten uitspit en deze de buurvrouw aanbiedt, raden wij u aan eerst de volgende zaken in overweging te nemen. Afgezien van het feit, dat u misschien een aantal planten nog prima kunt gebruiken om te combineren met uw nieuwe exoten is het verstandig eens na te gaan hoe uw kansen liggen wat betreft overleving van uw exoten in uw tuin. Hoe is uw tuin gelegen? Beschut tussen de huizen, aan de kust of open op het platteland in het binnenland waar de gure oostenwind vrij spel heeft?

In onze plantenlijst geven wij als leidraad vaak een minimum temperatuur aan, die de plant nog doorstaan kan. Onthoud dat dit niet meer dan een indicatie is, die af kan wijken afhankelijk van de situatie. Schrale wind en zon kunnen een plant bij -10 graden C meer schade berokkenen, dan windstil winterweer bij -18 graden C. Ook andere factoren spelen een rol. De duur van de vorstperiode, de drainage van de bodem, de windkracht, de luchtvochtigheid etc. Een echt winterharde plant trekt zich van dit alles niets aan. Dat wil niet zeggen dat een plant altijd wintergroen blijft. Sommige gevoelige bamboesoorten kunnen bladschade oplopen, dwz: het blad wordt geheel of gedeeltelijk bruin of valt af. De meeste komen probleemloos weer terug door aanmaak van nieuw blad en door uitgroei van de ondergrondse rhizomen (wortelstokken). Een pas aangeplante jonge plant is veel kwetsbaarder dan een gesettelde volwassen plant. Als uw tuin is gelegen in de buurt van de kuststreek heeft u in principe gunstigere omstandigheden voor uw exotische planten, omdat het daar door de invloed van de zee eenvoudig gemiddeld minder koud wordt dan in het binnenland. Toch zijn er nog andere plaatsen met gunstigere klimaatomstandigheden voor uw exotische planten, zoals de grote steden.
De stadstuinen liggen beschut en de temperatuur is er relatief hoger dan de omgeving door de uitstraling van de verwarmde gebouwen. Hierdoor ontstaat een gunstig microklimaat voor onze exotische planten. U kunt zonodig ook zelf een soort microklimaat proberen te creren. U kunt zorgen dat u de oostenwind afsnijdt dmv. een (bamboe-)haag of schutting. Zo mogelijk zorgt u dat uw exotische tuingedeelte op 't zuiden ligt, liefst ook met een muur op het zuiden. Ook andersoortige muurtjes, steen, grind of stukken rots houden de overdag opgedane zonnewarmte lang vast en stralen die 's nachts uit. Los daarvan is het raadzaam het risico van doodvriezen zoveel mogelijk te beperken door bij gevoelige soorten en vooral de pas aangeplante jonge planten winterbescherming aan te brengen in de vorm van organisch materiaal als stro en blad, turf, sparrentakken e.d. Dit brengt u aan aan de voet van de plant ter voorkoming van het bevriezen van de wortels. Soms helemaal boven op de plant, zoals bij de Gunnera of bij de Musa basjoo (tuinbanaan). Als u nog zekerder wilt zijn kunt u de plant bij extreme kou omwikkelen met zgn. vliesdoek (niet fraai, wel prima) en/of met een rietmatje met eventueel een jute zak over de kop.

 Bij palmen is het 't beste de bladerkroon bijeen te binden, vooral ook ter bescherming van de groeipunt, die liefst zo droog mogelijk moet blijven. Bij aanhoudende strenge vorst bescherming van bv. een rietmat aanbrengen, eventueel noppenfolie, maar let op: Deze bescherming  moet weer geopend worden , zodra de vorst is afgenomen!  Hiermee voorkomt u schimmel of zelfs verrotting van de groeipunt!
Een andere goede beschermingsmethode is de bovenkant van de stam, in de buurt van de groeispeer (niet ertegen!) te omwikkelen met een elektrische lichtslang of andersoortige verwarmingskabel. Het blad kan dan nog wel schade oplopen, maar de palm zal altijd overleven, doordat de groeipunt  intact blijft.
Deze 'truc' is ook met succes in onze tuin toegepast begin maart 2005, bij de zeer strenge vorst, die ons toen overviel, met temperaturen tot -20*C!
Een combinatie van bovenstaande methoden kan, voor wie het er voor over heeft, natuurlijk ook en geeft nog meer zekerheid.

Probeer ook zoveel mogelijk te voorkomen dat de planten overbemest - en dus te lang doorgegroeid met slappe, niet goed afgeharde takken - de vorstperiode ingaan. Ook is het niet prettig voor een plant wanneer na een flinke regenperiode meteen een stevige vorstperiode begint. De bodem is dan kletsnat en de vorst dringt diep in de grond door tussen de wortels...Probeer dus zonodig de grond wat luchtig te houden door er bijvoorbeeld zand, turf en eventueel grind door te mengen. ' t Is wat werk, maar de beloning ontvangt u in het voorjaar als u met voldoening ziet dat u uw bananenboom toch weer ziet verrijzen en uw palm zijn nieuwe blad weer ontplooit!

     

     

Op bovenstaande foto's is te zien, hoe wij een flinke pol Musa basjoo bestaande uit meerdere stammen inpakken voor de winter.
Eerst worden de grote bladeren afgekapt, de pseudostammen trekken we wat bij elkaar met een spanbandje. Dan plaatsen we bamboestokken rondom en binden die in de top bij elkaar. Resultaat: een soort wigwam. Onderin de wigwam komt een flinke laag blad, stro o.i.d. Hierop leggen wij een stuk kerstlichtslang (in dit geval 2 van 5 meter) als  warmteafgiftebron.  De slang ligt gewoon willekeurig wat losjes op de stro/bladlaag, echter niet tegen of om de stammen heen.  Buitenlangs omwikkelen wij het geheel daarna met krimpfolie en de warme tent is klaar . Thermometertje a.d. de binnenkant  is afleesbaar door de transparante folie. De kabel is alleen aan bij vorst. Bij langdurige strenge vorst slaan we tijdelijk nog een extra dekentje om de tent heen. (noppenfolie, oud stuk vloerbedekking o.i.d.)
Deze methode passen we niet op alle bananen toe. Het gaat wel redelijk vlot , maar dat  is door de vele andere planten ons toch te veel werk.
En soortgelijke banaan doen we ook ongeveer zo, maar maken dan met transparante golfplaten een cilindervorm met een speciekuip over de kop.(zie foto links onder) Er zijn w.s. nog veel meer variaties mogelijk, maar dit is zoals  wij het doen.
De overige bananen worden lager afgekapt en krijgen een strobescherming ook omwikkeld met krimpfolie om de boel droog en dus isolerend te houden. Geen verwarmingskabels hier. (foto rechts onder)
De eerste methode is voor ons puur om sneller in het voorjaar weer een grote plantengroep te hebben staan en tevens de beste methode om de planten in bloei te krijgen.
Ook voor Musa sikkimensis een prima methode.
Op andere plaatsen experimenteren wij ook met het HELEMAAL NIET inpakken van Musa basjoo (Sakhalin). De ingevroren horsten hebben dan hooguit wat bescherming van de natuurlijke omgevingsbladval. De planten zullen niet gauw de hoogte krijgen als de planten, die winterdek hadden, maar gebleken is dat dit mogelijk is bij oudere horsten, bij een niet al te strenge winter.

 

LET OP: de winterhardheid, aangegeven bij sommige planten, geldt niet voor planten in een pot; voor deze planten geldt, dat de kluit nooit door en door mag bevriezen!

 

 

 

KWEKERIJ EXOTERRA
MEULEREED 2
8421 PP OLDEBERKOOP (Frl.)
TEL. 0516 451933

E-mail: info@exoterra.nl